Het eerste Nationaal Pensioen Onderzoek (NPO), uitgevoerd door Bridgevest en Pensioen Bestuur & Management, onder insiders uit de pensioenbranche laat zien dat ons grote veranderingen te wachten staan. De (meer dan 200) deelnemers aan het NPO zijn allen pensioenendeskundigen. Hieronder vallen pensioenfondsbestuurders, directeuren van bestuursbureaus, maar ook pensioenverzekeraars, pensioenconsultants en anderen die vanuit hun professie betrokken zijn bij de collectieve pensioensector.

Zorgen over houdbaarheid pensioenregelingen

Uit de resultaten van de eerste editie (september/oktober 2011) van het NPO bleek maar liefst 79 procent van de mensen die bij een pensioenfonds zijn betrokken zich zorgen te maken over de houdbaarheid van hun pensioenregeling.

Pensioenakkoord biedt te weinig houvast

Op de vraag of het pensioenakkoord (rond het tweede pijler pensioen) voldoende houvast biedt voor verdere onderhandelingen aan de cao-tafels of tussen specifieke werkgevers en vakbonden antwoordt maar liefst 59% met ‘nee’. 36% vindt dat er een prima basis ligt. 5% heeft geen mening.

De pensioendeskundigen geven aan dat het pensioenakkoord doelgroep specifieker moet worden uitgewerkt om lusten en lasten over de verschillende belanghebbenden beter te verdelen. 49% ziet in opsplitsing in leeftijdscohorten de meest gewenste aanscherping om de belangen van jong en oud beter te verdelen. 36% denkt aan segmentatie op (te bereiken) inkomstenniveau om lagere pensioeninkomens beter te beschermen. 

Oude en nieuwe aanspraken onderscheiden

Als werkgevers en vakbonden aan de hand van het pensioenakkoord tot een specifek pensioencontract komen, moet onderscheid worden gemaakt tussen oude en nieuwe pensioenaanspraken vindt maar liefst 66% van de respondenten. Interessant en ingrijpend voor de branche is de mening van 65% van de pensioenexperts dat deelnemers straks de keuze moeten krijgen of ze hun oude aanspraken willen onderbrengen in de nieuwe situatie of dat zij die willen laten staan.

Werkgever moet ook meebetalen

Lusten en lasten van schokken op de financiële markten komen - conform het pensioenakkoord -(deels) bij werknemers en gepensioneerden te liggen. 20% geeft aan het hiermee eens te zijn. Maar 67% vindt dat ook de werkgever moet bijdragen aan het opvangen van tegenvallers.

Werknemer moet risico kunnen afdekken

Nieuwe pensioenregelingen zullen er niet eenvoudiger op worden, zo verwachten de NPO-respondenten. Maar liefst 79% vindt dat de deelnemer binnen de pensioenregeling de mogelijkheid moet krijgen zich in te dekken tegen (een zelf te kiezen mate van) risico, als de risico’s rond de hoogte van het toekomstige pensioen straks (deels) bij de werknemers liggen.

Discontovoet leidt tot te rijk rekenen

Pensioenfondsen mogen conform het pensioenakkoord straks het verwachte rendement gebruiken voor de vaststelling van de waarde van de verplichtingen. Twee op de drie deskundigen is bang dat pensioenfondsen zich dan te rijk gaan rekenen. Concreet voorziet 61% dat het gebruik van het verwachte toekomstige rendement zal leiden tot te snel indexeren, waardoor jongere generaties worden benadeeld. Verder verwacht 57% van de respondenten dat het gebruik van het verwachte toekomstige rendement leidt tot te risicovol beleggen.

Enkele andere NPO-uitkomsten zijn:

Versobering van de regeling

Op de vraag in welke richting men denkt inzake een verandering in de eigen pensioenregeling, zegt 39% een versobering van de regeling. 22% verandert niets, 11% denkt aan een overstap naar een bedrijfstakpensioenfonds. De overstap naar een multi-opf (2%), een verzekerde regeling (2%) of PPI (5%) blijken vooralsnog minder opportuun. 19% geeft aan dat de verschillende opties nog open liggen.

PPI en Verzekerde regeling aantrekkelijke alternatieven

Opvallend is dat de PPI en de verzekerde regeling op termijn niet moeten worden uitgesloten. Pensioen-minded Nederland ziet in het algemeen de verzekerde regeling wel als een interessant alternatief voor pensioenfondsen (35% ja, 27% misschien, 38% nee). Voor de PPI zijn die cijfers vergelijkbaar: (36% ja, 29% misschien, 35% nee).

Communicatie belangrijkste

Voor de toekomst van het collectieve pensioenstelsel wordt betere communicatie met werknemers (25%) door NPO-deelnemers als het allerbelangrijkste issue bestempeld. 13% geeft aan dat een betere governance-structuur het belangrijkst is, vergroting van de deskundigheid van pensioenfondsbestuurders kan ook rekenen op 13% van de stemmen. 17% vindt de invoering van het pensioenakkoord het belangrijkst en 9% acht de begeleiding bij beleggings- en pensioenkeuzes rond risicobeperking (zorgplicht) het meest belangrijk. 23% zag uiteenlopende alternatieve issues.

Over het Nationaal Pensioen Onderzoek 2011
Het Nationaal Pensioen Onderzoek is een onafhankelijk initiatief van Financial Marketing-bureau Bridgevest en het vakblad Pensioen Bestuur & Management, mede mogelijk gemaakt door Cardano Risk Management. Met het NPO willen de initiatiefnemers de meningen peilen van betrokken pensioendeskundigen om zo de discussie nieuw elan te geven.

De resultaten over de governancevoorstellen van minister Kamp zullen afzonderlijk gepubliceerd worden.

Meer informatie?

Voor nadere informatie kunt u contact opnemen met de initiatiefnemers van het Nationaal Pensioen Onderzoek.

Wido Mazee, Partner Bridgevest

E: wm@bridgevest.com

T: 010 206 1614

Carel Petersen, hoofdredacteur Pensioen Bestuur & Management

E: info@pensioenbestuurenmanagement.nl

T: 0575 494 356